Otpisani

Televizijska serija „Otpisani“ bazirana je na istoimenoj knjizi i zasniva se na spoju izmišljenih i istinitih događaja iz vremena ilegalnog otpora okupatoru, tokom okupacije Beograda za vreme Drugog svetskog rata, od 1941. do 1945. godine. Iako dosta izmenjeni, mnogi delovi serije su nastali prema stvarnim događajima, kao što su - spasavanje Aleksandra Rankovića iz zatvorske bolnice u Vidinskoj ulici, jula 1941; paljenje garaže u Grobljanskoj ulici, avgusta 1941; ubistvo agenata Đorđa Kosmajca i Obrada Zalada u ulici Cara Uroša, marta 1942; rad ilegalne štamparije u Beogradu, koja je funkcionisala na dve lokacije 1941-1944. i dr. Za razliku od prvog dela, nastavak serije, pod nazivom „Povratak otpisanih“ se ne temelji ni na kakvim stvarnim događajima (izuzev prikazanih borbi za oslobođenje Beograda, oktobra 1944. i epizode „Most“ u kojoj je prikazan lik učitelja Miladina Zarića, koji je samoinicijativno onemogućio rušenje tada jedinog mosta na Savi), već je čist plod mašte autora.

Serija, kao i film, je bila veoma gledana i dostigla je kultni status u čitavoj Jugoslaviji, a popularna je i danas pa se prilikom svake reprize prikazuje u udarnom terminu i samim tim je najgledaniji program. Jedan od razloga popularnosti je i taj jer za razliku od filmova i serija, snimanih u to vreme, nije prikazivala rat iz vizure komunističke partije nego iz ugla običnog sveta. Isto tako, likovi iz serije su veoma odudarali od stereotipa komunističkih ilegalaca. Radilo se o običnim ljudima sa društvene margine, uličnim herojima, švercerima, studentima - sa svim svojim ljudskim vrlinama i manama. Sam komunizam se u seriji veoma retko spominje i serija je orijentisana na prikazivanje čoveka u borbi protiv okupatora i gotovo je lišena bilo kakve političke obojenosti i stoga je glavni motiv serije „večna borba dobra i zla“.

Pored glavnih junaka Prleta i Tihog, kao glavnih protagonista, kod publike se izdvojio i lik negativnog-junaka, majora Krigera, u izuzetnom tumačenju glumca Steve Žigona, koji je tom ulogom postao jedna od glumačkih ikona jugoslovenske kinematografije i postavio stereotip svih likova nemačkih okupatorskih vojnika. Takođe, kultni status i popularnost doživela je i glavna muzička tema serije, kompozitora Milivoja Miće Markovića, koja je popularna od TV džinglova, muzike na utakmicama i svadbama, veseljima do zvonjave mobilnih telefona.